2026-2027’de 8. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılısı, MEB’in yayımladığı konu-soru dağılım tablosuna göre hazırlanıyor. Sınav çarpanlar ve katlar, üslü ifadeler ve kareköklü ifadelerin ilk üç kazanımını kapsıyor. Tabloda 6 senaryo var ve seçilen senaryoya göre sınavda 8 ile 11 arasında açık uçlu soru bulunuyor.
Aşağıda önce hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, sonra bütün kazanımları kapsayan Senaryo 1’e göre hazırladığımız 11 özgün soruyu ve çözümlerini bulabilirsiniz.
Sınavın kapsamı: konu-soru dağılım tablosu
| Kazanım | S1 | S2 | S3 | S4 | S5 | S6 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Çarpanlar ve Katlar | ||||||
| M.8.1.1.1 Çarpanları bulma, üslü çarpım olarak yazma | 1 | 1 | 1 | – | 1 | 1 |
| M.8.1.1.2 EBOB-EKOK ve problemleri | 1 | 2 | 2 | 2 | 3 | 2 |
| M.8.1.1.3 Aralarında asal olup olmadığını belirleme | 1 | – | 1 | – | – | 1 |
| Üslü İfadeler | ||||||
| M.8.1.2.1 Tam sayıların tam sayı kuvvetleri | 1 | – | – | 1 | – | 1 |
| M.8.1.2.2 Üslü ifadelerin temel kuralları | 1 | 2 | 2 | 2 | 3 | 2 |
| M.8.1.2.3 Ondalık gösterimi 10’un kuvvetleriyle çözümleme | 1 | – | 1 | – | 1 | – |
| M.8.1.2.4 Sayıyı 10’un farklı kuvvetleriyle ifade etme | 1 | – | 1 | 2 | 1 | 1 |
| M.8.1.2.5 Bilimsel gösterim | 1 | – | 1 | – | 1 | 1 |
| Kareköklü İfadeler | ||||||
| M.8.1.3.1 Tam kare sayılar ve karekökleri | 1 | – | 1 | – | – | – |
| M.8.1.3.2 Karekökün hangi iki doğal sayı arasında olduğu | 1 | 1 | 1 | 1 | – | – |
| M.8.1.3.3 a√b biçiminde yazma, katsayıyı kök içine alma | 1 | 2 | – | – | – | – |
| Toplam soru | 11 | 8 | 11 | 8 | 10 | 9 |
Kaynak: MEB ÖDSGM 2026-2027 1. dönem konu-soru dağılım tabloları.
Tablodan çıkan sonuç net: EBOB-EKOK problemleri ve üslü ifadelerin kuralları her senaryoda var ve 5. senaryoda üçer soruyla ağırlığın yarısından fazlasını oluşturuyor. Çalışmaya buradan başlamak mantıklı.
Örnek sınav: 11 soru (Senaryo 1)
Sorular açık uçlu. Sınavda da olduğu gibi yalnızca sonucu değil, çözüm adımlarını yazmayı deneyin.
Soru 1. 72 sayısının bütün pozitif tam sayı çarpanlarını yazınız. 72 sayısını asal çarpanlarının üslü ifadelerinin çarpımı şeklinde gösteriniz.
Soru 2. Uzunlukları 84 cm ve 126 cm olan iki tahta, hiç artmayacak şekilde birbirine eşit ve olabildiğince uzun parçalara ayrılacaktır. a) Bir parçanın uzunluğu kaç santimetre olur? b) Toplam kaç parça elde edilir?
Soru 3. 35 ile 48 sayıları aralarında asal mıdır? Cevabınızı asal çarpanlarla açıklayınız.
Soru 4. Aşağıdaki ifadelerin değerlerini bulunuz. a) (−2)⁵ b) −2⁴ c) (−3)⁻²
Soru 5. 4³ · 2⁵ ÷ 8² işleminin sonucunu 2’nin kuvveti şeklinde yazınız.
Soru 6. 305,27 sayısını basamak değerlerine göre 10’un tam sayı kuvvetlerini kullanarak çözümleyiniz.
Soru 7. a) 0,0045 sayısını 45 ile 10’un bir tam sayı kuvvetinin çarpımı şeklinde yazınız. b) 4.500 sayısını 0,45 ile 10’un bir tam sayı kuvvetinin çarpımı şeklinde yazınız.
Soru 8. Işığın bir saniyede aldığı yol yaklaşık 300.000.000 metredir. Bir alyuvarın (kırmızı kan hücresi) çapı ise yaklaşık 0,0000075 metredir. Bu iki uzunluğu bilimsel gösterimle yazınız.
Soru 9. Kare şeklindeki bir fotoğrafın alanı 144 cm²’dir. Fotoğrafın bir kenar uzunluğu kaç santimetredir?
Soru 10. √70 hangi iki ardışık doğal sayı arasındadır? Bu iki sayıdan hangisine daha yakındır?
Soru 11. a) √180 ifadesini a√b şeklinde yazınız. b) 3√5 ifadesinde katsayıyı kök içine alınız.
Cevap anahtarı ve çözümler
Cevap 1. Çarpanlar: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 9, 12, 18, 24, 36, 72 (12 çarpan). Asal çarpanlara ayırma: 72 → 36 → 18 → 9 → 3 → 1, bölenler 2, 2, 2, 3, 3 → 72 = 2³ · 3².
Cevap 2. Eşit ve en uzun parça = EBOB. 84 = 2² · 3 · 7, 126 = 2 · 3² · 7 → EBOB = 2 · 3 · 7 = 42 cm. Parça sayısı: 84 ÷ 42 = 2, 126 ÷ 42 = 3 → 5 parça.
Cevap 3. 35 = 5 · 7, 48 = 2⁴ · 3. Ortak asal çarpan yok, EBOB(35, 48) = 1 → aralarında asaldır.
Cevap 4. a) (−2)⁵ = −32 (negatif sayının tek kuvveti negatif). b) −2⁴ = −(2⁴) = −16 (parantez olmadığı için üs yalnızca 2’ye ait). c) (−3)⁻² = 1 ÷ (−3)² = 1/9.
Cevap 5. 4³ = (2²)³ = 2⁶ ve 8² = (2³)² = 2⁶. İşlem: 2⁶ · 2⁵ ÷ 2⁶ = 2⁶⁺⁵⁻⁶ = 2⁵ (= 32).
Cevap 6. 305,27 = 3 · 10² + 0 · 10¹ + 5 · 10⁰ + 2 · 10⁻¹ + 7 · 10⁻².
Cevap 7. a) 0,0045 = 45 · 10⁻⁴ (45 ÷ 10.000 = 0,0045). b) 4.500 = 0,45 · 10⁴ (0,45 · 10.000 = 4.500).
Cevap 8. 300.000.000 = 3 · 10⁸ m. 0,0000075 = 7,5 · 10⁻⁶ m. Bilimsel gösterimde katsayı 1 ile 10 arasında olmalı (1 dahil, 10 hariç).
Cevap 9. Karenin alanı kenar²’dir: kenar² = 144 → kenar = √144 = 12 cm.
Cevap 10. 8² = 64 < 70 < 81 = 9² → 8 < √70 < 9. 70 − 64 = 6, 81 − 70 = 11 olduğu için 8’e daha yakındır (√70 ≈ 8,37).
Cevap 11. a) 180 içindeki en büyük tam kare 36: √180 = √(36 · 5) = 6√5. b) 3√5 = √(3² · 5) = √45.
Kendi çözümünüzü kontrol etmek için EBOB EKOK hesaplama ve karekök hesaplama araçlarımız her adımı gösteriyor.
Yazılıya son hafta nasıl çalışılır?
- Senaryoyu öğrenin. Öğretmeninizin duyurduğu senaryo numarasını yukarıdaki tabloda bulun ve soru sayısı 2-3 olan kazanımları işaretleyin. Çalışma süresini bu kazanımlara ayırın.
- Her kazanım için iki soru çözün. Bir tanesi işlem sorusu (4³ · 2⁵ ÷ 8² gibi), bir tanesi günlük hayat problemi (tahta, bilimsel gösterim gibi) olsun.
- Adımları yazarak çözün. Açık uçlu sınavda doğru sonuç kadar çözüm yolu da puanlanır. Test çözmeye alışmış öğrenciler en çok burada puan kaybediyor.
- İşaret hatalarına dikkat edin. (−2)⁴ ile −2⁴ farkı ve negatif üslerin anlamı bu yazılının en klasik tuzakları.
- Karekökte tam kareleri tekrar edin. 1’den 20’ye kadar tam kareleri bilmek, 9, 10 ve 11. soruları dakikalar içinde çözdürür.
Bu yazılının konuları LGS’nin de ilk konuları. Kareköklü ifadelerden tam yıl LGS sınavlarında her yıl 3 soru geldi. Ayrıntılar 8. sınıf matematik konuları ve LGS dağılımı yazısında. Asal çarpanlar için asal sayılar, kısa bölme kontrolleri için bölünebilme kuralları yazılarımıza bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
8. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı hangi konulardan?
MEB'in 2026-2027 1. dönem konu-soru dağılım tablosuna göre sınav çarpanlar ve katlar (çarpanları bulma, EBOB-EKOK, aralarında asal), üslü ifadeler (tam sayıların kuvvetleri, üs kuralları, 10'un kuvvetleri, bilimsel gösterim) ve kareköklü ifadelerin ilk üç kazanımından (tam kare-karekök ilişkisi, iki doğal sayı arasında karekök, a√b biçimi) oluşur.
8. sınıf 1. yazılıda kaç soru var?
Tabloda 6 senaryo bulunuyor ve seçilen senaryoya göre soru sayısı 8 ile 11 arasında değişiyor. Okuldaki matematik zümresi senaryolardan birini seçip sınavdan önce öğrencilere duyurur.
8. sınıf matematik yazılıları test mi, klasik mi?
Ortak yazılı sınavlarda sorular açık uçlu veya kısa cevaplıdır; MEB'in tablolarında çoktan seçmeli, eşleştirme ve doğru-yanlış sorularının kullanılmayacağı belirtilir. Öğrencinin çözüm adımlarını yazması gerekir.
8. sınıf 1. dönem 1. yazılı ne zaman?
Ölçme ve değerlendirme yönetmeliğine göre 1. dönem 1. yazılı sınavlar genellikle Ekim ayının son haftası ile Kasım ayının ilk haftası arasında yapılır. Kesin tarihi okulunuz belirler. 2026-2027'de 8. sınıf matematik ülke geneli ortak sınav listesinde yer almıyor.